Karta wypadku w związku z wypadkiem przy pracy

beatriz-perez-moya-111685-unsplash

Beatriz Perez Moya

Karta wypadku jest sporządzana w celu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy, mającego miejsce podczas wykonywania czynności na podstawie innej umowy niż umowa o pracę. Chodzi o osoby poszkodowane w wypadku, które nie są pracownikami ale w związku z wykonywanymi czynnościami odprowadzają składki na ubezpieczenie wypadkowe. Wykaz rodzajów umów, do których zastosowanie ma karta wypadku zamieściłam w poprzednim wpisie.

Natomiast w tym wpisie opisałam całą procedurę sporządzania protokołu wypadkowego. Mimo iż zarówno protokół powypadkowy jak i karta wypadku zawierają wynik ustaleń dotyczących okoliczności i przyczyn wypadku, inaczej ukształtowana jest procedura sporządzania tych dokumentów. Dla obu tych dokumentów wydano osobne rozporządzenia.

Poszkodowani są zobowiązani do zawiadomienia odpowiedniej osoby o wypadku przy pracy. Ustawa wypadkowa dokładnie wskazuje, kto w przypadku konkretnej umowy jest odpowiedzialny za sporządzenie karty wypadku i to właśnie tą osobę musi zawiadomić poszkodowany. Najczęściej jest to osoba, na rzecz której wykonujemy dane czynności. Tytułem przykładu: zleceniobiorca informuje zleceniodawcę, poseł informuje Kancelarię Sejmu, duchowny informuje właściwą zwierzchnią instytucję diecezjalną lub zakonną.

Niezwłocznie po otrzymaniu zawiadomienia o wypadku podmioty obowiązane do ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku muszą powiadamiać pisemnie właściwą terenową jednostkę organizacyjną ZUS o wszczęciu postępowania dotyczącego ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy. Co więcej, w postępowaniu tym może uczestniczyć przedstawiciel ZUS.

Podmioty ustalają okoliczności i przyczyny wypadku przy pracy, w szczególności przez:

  • zabezpieczenie miejsca wypadku w sposób pozwalający odtworzyć jego okoliczności;
  • dokonanie oględzin miejsca wypadku, stanu technicznego maszyn i innych urządzeń technicznych, stanu urządzeń ochronnych oraz zbadanie warunków wykonywania pracy i innych okoliczności, które mogły mieć wpływ na powstanie wypadku;
  • wysłuchanie wyjaśnień poszkodowanego, jeżeli stan jego zdrowia na to pozwala;
  • zebranie informacji dotyczących wypadku od świadków wypadku;
  • zebranie innych dowodów dotyczących wypadku, uznanych za niezbędne.

Po ustaleniu wszystkich okoliczności podmioty te w karcie wypadku stwierdzają czy zdarzenie stanowiło wypadek przy pracy. Jeżeli wynik jest negatywny, muszą udowodnić i wskazać dowody stanowiących podstawę takiego stwierdzenia. Kartę wypadku muszą sporządzić w ciągu 14 dni od zawiadomienia o wypadku. Karta wypadku musi być sporządzona zgodnie z oficjalnym wzorem. Kartę wypadku sporządza się w 3 egzemplarzach (dla podmiotu ustalającego, dla poszkodowanego lub uprawnionego członka rodziny, dla ZUS jeżeli ustalono wypadek przy pracy).

Podmiot sporządzający kartę wypadku musi powiadomić poszkodowanego lub członka jego rodziny uprawnionego do jednorazowego odszkodowania o możliwości zgłoszenia uwag i zastrzeżeń  do ustaleń zawartych w karcie wypadku.

Do karty wypadku dołącza się zapis wyjaśnień poszkodowanego i informacji uzyskanych od świadków wypadku, a także inne dokumenty zebrane w czasie ustalania okoliczności i przyczyn wypadku, w szczególności dokumenty sporządzone z oględzin miejsca wypadku, inne dowody dotyczące wypadku uznane za niezbędne do ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku, a także uwagi i zastrzeżenia do ustaleń zawartych w karcie wypadku zgłoszone przez poszkodowanego lub uprawnionego członka rodziny.

Reklamy

Protokół powypadkowy a karta wypadku

mikhail-pavstyuk-8436-unsplash

Mikhail Pavstyuk

Był wypadek musi być dokument.

Wiele osób myśli, że protokół powypadkowy i karta wypadku to synonimy. Chociaż dokumenty te tak naprawdę zawierają te same informacje, są wydawanie w innych sytuacjach.

Protokół powypadkowy jest sporządzany gdy poszkodowanym w wypadku przy pracy jest pracownik wykonujący pracę na podstawie umowy o pracę. Natomiast karta wypadku jest sporządzana kiedy wypadkowi przy pracy uległa osoba podczas wykonywania czynności, na podstawie umowy w związku z którą uiszczania jest składka na ubezpieczenie wypadkowe. Karta wypadku zostanie zatem sporządzona np. gdy wypadkowi ulegnie osoba pracująca na podstawie umowy zlecenie. Nadto karta wypadku jest sporządzania, kiedy miał miejsce wypadek w drodze do lub z pracy.

Poniżej prezentuje wykaz rodzajów wykonywanej pracy, co do których w przypadku wypadku przy pracy sporządza się kartę wypadku.

  • uprawianie sportu w trakcie zawodów i treningów przez osobę pobierającą stypendium sportowe;
  • wykonywanie odpłatnie pracy na podstawie skierowania do pracy w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania;
  • pełnienie mandatu posła lub senatora, pobierającego uposażenie;
  • odbywanie szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego dorosłych lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy przez osobę pobierającą stypendium w okresie odbywania tego szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego dorosłych lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy na podstawie skierowania wydanego przez powiatowy urząd pracy lub przez inny podmiot kierujący, pobierania stypendium na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w okresie odbywania studiów podyplomowych;
  • wykonywanie przez członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych oraz przez inną osobę traktowaną na równi z członkiem spółdzielni w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych, pracy na rzecz tych spółdzielni;
  • wykonywanie pracy na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia;
  • wykonywanie pracy na podstawie umowy uaktywniającej,
  • współpracy przy wykonywaniu pracy na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia;
  • wykonywanie zwykłych czynności związanych z prowadzeniem działalności pozarolniczej w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych;
  • wykonywanie zwykłych czynności związanych ze współpracą przy prowadzeniu działalności pozarolniczej w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych;
  • wykonywanie przez osobę duchowną czynności religijnych lub czynności związanych z powierzonymi funkcjami duszpasterskimi lub zakonnymi;
  • odbywanie służby zastępczej;
  • nauki w Krajowej Szkole Administracji Publicznej im. Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego przez słuchaczy pobierających stypendium;
  • wykonywanie pracy na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo umowy o dzieło, jeżeli umowa taka została zawarta z pracodawcą, z którym osoba pozostaje w stosunku pracy, lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje ona pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy.

Brak informacji od pracodawcy o ryzyku zawodowym jako współprzyczyna wypadku przy pracy

lalo-758625-unsplash

Lalo

Ryzyko zawodowe – hasło znane wszystkim. Są zawody, których wykonywanie jest groźne dla zdrowia. Najlepszy przykład – górnik.

Z statystyk wynika jednak, że cały sektor przemysłu jest najbardziej niebezpieczny. Czasami możemy zdawać sobie z tego sprawę, a czasami nie. Taka zwykła nieskomplikowana linia produkcyjna na pierwszy rzut oka może wydawać się całkiem bezpieczna.

Co jeżeli podejmiemy taką pracę bo będziemy myśleć, że nie stwarza ona zagrożenia a nikt nie wyprowadzi nas z błędu? Czy jak dojdzie do wypadku możemy mówić o tym, że brak wiedzy był jego współprzyczyną?

W kodeksie pracy ustawodawca nałożył na pracodawcę obowiązek informowania pracowników o ryzyku zawodowym, które wiąże się z wykonywaną pracą oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami.

W sytuacji spowodowania przez pracownika wypadku przy pracy poprzez naruszenie zasad ochrony przed zagrożeniami, należy zbadać czy pracodawca poinformował o tych zasadach a także o ryzyku zawodowym pracownika. Jeżeli pracodawca nie wywiązał się ze swojego obowiązku, nie będzie można pracownikowi przypisać wyłącznej winy w spowodowaniu wypadku. To natomiast pozwoli pracownikowi na zachowanie praw do świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego.

 

Protokół powypadkowy

ron-dyar-521350-unsplash

Ron Dyar

Z poprzedniego wpisu już wiemy, że zespół powypadkowy musi sporządzić protokół powypadkowy. Jest to bardzo ważny dokument, zawsze pilnujcie aby został sporządzony. Jest on podstawą do zgłaszania wszystkich roszczeń w związku z wypadkiem.

Po tym jak zespół powypadkowy ustali przyczyny i okoliczności wypadku, sporządza protokół powypadkowy według oficjalnego wzoru. Zespół na sporządzenie protokołu powypadkowego ma 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku. Jeżeli na skutek uzasadnionych przeszkód lub trudności nie można sporządzić protokołu w terminie, zespół musi podać w jego treści przyczyny tego opóźnienia.

Każdy członek zespołu powypadkowego może złożyć do protokołu powypadkowego zdanie odrębne, które powinien uzasadnić. W przypadku rozbieżności zdań członków zespołu powypadkowego, o treści protokołu powypadkowego decyduje pracodawca.

Obowiązkiem zespołu powypadkowego jest zapoznanie poszkodowanego z treścią protokołu powypadkowego przed jego zatwierdzeniem. Podkreślić trzeba, że poszkodowany ma prawo zgłoszenia uwag i zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole powypadkowym, o czym zespół powypadkowy jest obowiązany pouczyć poszkodowanego. Co więcej, poszkodowany ma również prawo wglądu do akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów oraz kopii.

Jeżeli miał miejsce wypadek śmiertelny, zespół powypadkowy zapoznaje z treścią protokołu powypadkowego członków rodziny zmarłego pracownika oraz poucza ich o prawie zgłaszania uwag i zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole powypadkowym.

W protokole może zostać ustalone, że wypadek nie jest wypadkiem przy pracy albo że zachodzą okoliczności, które mogą mieć wpływ na prawo pracownika do świadczeń przysługujących z tytułu wypadku. Wówczas takie ustalenia wymagają szczegółowego uzasadnienia i wskazania dowodów stanowiących podstawę takiego stwierdzenia.

Do protokołu powypadkowego dołącza się zapis wyjaśnień poszkodowanego i informacji uzyskanych od świadków wypadku, a także inne dokumenty zebrane w czasie ustalania okoliczności i przyczyn wypadku, w szczególności pisemną opinię lekarza lub innych specjalistów, szkice lub fotografie miejsca wypadku, a także odrębne zdanie złożone przez członka zespołu powypadkowego oraz uwagi i zastrzeżenia stanowiące integralną część protokołu powypadkowego.

Pracodawca ma 5 dni na zatwierdzenie protokołu powypadkowego. Termin ten liczony jest od dnia sporządzenia protokołu. Jeżeli do treści protokołu powypadkowego zostały zgłoszone zastrzeżenia przez poszkodowanego lub członków rodziny zmarłego wskutek wypadku pracownika albo protokół powypadkowy nie odpowiada warunkom określonym w rozporządzeniu pracodawca zwraca niezatwierdzony protokół powypadkowy, w celu wyjaśnienia i uzupełnienia go przez zespół powypadkowy. Zespół powypadkowy, po dokonaniu wyjaśnień i uzupełnień, sporządza w ciągu 5 dni, nowy protokół powypadkowy, do którego dołącza protokół powypadkowy niezatwierdzony przez pracodawcę. Zatwierdzony protokół powypadkowy pracodawca niezwłocznie doręcza poszkodowanemu pracownikowi, a w razie wypadku śmiertelnego – członkom rodziny zmarłego pracownika

Protokół powypadkowy dotyczący wypadków śmiertelnych, ciężkich i zbiorowych pracodawca niezwłocznie doręcza właściwemu inspektorowi pracy.

Co robi zespół powypadkowy?

samuel-zeller-360588-unsplash

Samuel Zeller

Pracodawca powołał zespół powypadkowy po tym jak przytrafił nam się wypadek przy pracy. Co oni robi? Jakie są jego zadania?

Po uzyskaniu informacji o wypadku przy pracy pracodawca musi powołać zespół powypadkowy. Zadaniem zespołu jest niezwłoczne przystąpienie do ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku. Do ich zadań należą w szczególności:

  • oględziny miejsca wypadku, stanu technicznego maszyn i innych urządzeń technicznych, stanu urządzeń ochronnych oraz zbadanie warunków wykonywania pracy i innych okoliczności, które mogły mieć wpływ na powstanie wypadku;
  • jeżeli jest to konieczne, sporządzeniu szkicu lub wykonanie fotografii miejsca wypadku;
  • wysłuchanie wyjaśnień poszkodowanego, jeżeli stan jego zdrowia na to pozwala;
  • zebranie informacji dotyczących wypadku od świadków wypadku;
  • zasięgnięcie opinii lekarza, a w razie potrzeby opinii innych specjalistów, w zakresie niezbędnym do oceny rodzaju i skutków wypadku;
  • zebranie innych dowodów dotyczących wypadku;
  • zakwalifikowanie wypadku zgodnie z jego definicją;
  • określenie środków profilaktycznych oraz wniosków, w szczególności wynikających z oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy, na którym wystąpił wypadek;
  • wykorzystanie materiałów zebranych przez organy prowadzące śledztwo lub dochodzenie, jeżeli materiały te zostaną mu udostępnione.

Wyniki ustaleń przyczyn i okoliczności wypadku przy pracy zespół powypadkowi prezentuje sporządzając tzw. protokół powypadkowy, zgodnie z oficjalnym wzorem. Zespół na sporządzenie protokołu powypadkowego ma 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku. Jeżeli na skutek uzasadnionych przeszkód lub trudności nie można sporządzić protokołu w terminie, zespół musi podać w jego treści przyczyny tego opóźnienia.

Ostatnim obowiązkiem zespołu powypadkowego jest niezwłoczne doręczenie protokołu wraz z pozostałą dokumentacją powypadkową pracodawcy w celu zatwierdzenia oraz zapoznanie poszkodowanego z treścią protokołu przed jego zatwierdzeniem.

Ewentualnie, jeżeli pracownik zgłosi swoje zastrzeżenia, pracodawca może zobowiązać zespół powypadkowy do uzupełnienia czy poprawienia protokołu.