Uraz kończyny najczęstszym następstwem wypadku przy pracy z 2016 roku

rawpixel-1135753-unsplash

Rawpixel

Jaki uraz jest najczęstszym urazem w wypadkach przy pracy?

Aż 78,2 % ogólnej liczby poszkodowanych doznała na skutek wypadku przy pracy urazy kończyny. Uraz kończyny przodował także w następstwach wypadków przy pracy z 2015 roku.

38511 poszkodowanych doznało urazu kończyn górnych, natomiast 30271 poszkodowanych doznało urazów kończyn dolnych.

Rany i powierzchowne urazy stanowiły 45 % urazów, natomiast złamania kości 19,2 % urazów. Pozostałe 28,3 % urazów to przemieszczenia, zwichnięcia, skręcenia i naderwania.

Do największej liczby urazów kończyn doszło w następujących sektorach: robotnicy w przetwórstwie, pracownicy pomocniczy przygotowujący posiłki, specjaliści do spraw zdrowia.

Drugie miejsce na podium znalazły urazy głowy, natomiast trzecie urazy grzbietu łącznie z kręgosłupem. Na skutek wypadków przy pracy w 2016 roku dokonano aż 1188 amputacji urazowych.

Źródło: http://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/warunki-pracy-wypadki-przy-pracy/wypadki-przy-pracy-w-2016-r-,4,10.html

Reklamy

Czy na podstawie jednego zdarzenia można otrzymać jednorazowe odszkodowanie osobno za wypadek przy pracy i osobno za chorobę zawodową?

rob-lambert-64186-unsplash

Rob Lambert

W ostatnim czasie otrzymałam bardzo ciekawe anonimowe pytanie, a mianowicie:

Czy można otrzymać jednorazowe odszkodowanie osobno za wypadek przy pracy i osobno za chorobę zawodową na podstawie jednego zdarzenia?

Moje poszukiwania jakichkolwiek przepisów ustawy w tym temacie zakończyły się fiaskiem.

Odpowiedź odnalazłam dopiero w orzeczeniu Sądu Najwyższego, który w 2011 r. pochylił się nad tym problemem prawnym (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt II UK 56/11). Sąd Najwyższy analizował sytuację, w której pracownik stracił przytomność na skutek zatrucia oparami farby. Jak się później okazało, opary farby miały wpływ na jego zdrowie na długo przed zdarzeniem. Pracownik doznał zatem choroby zawodowej, która ujawniła się podczas pracy poprzez utratę przytomności. To samo zdarzenie zostało zakwalifikowane jako wypadek przy pracy.

Zdaniem Sądu Najwyższego nie można wykluczyć takiej sytuacji, w której zdarzenie można stanowić jednocześnie objaw choroby zawodowej oraz wypadek przy pracy. Wypłata jednorazowego odszkodowania za każde z tych zdarzeń może mieć jednak miejsce wyłącznie wtedy, gdy następstwem wypadku przy pracy będzie jakiś inny uraz, niezwiązany z chorobą zawodową np. złamanie ręki po upadku na skutek utraty przytomności po zatruciu oparami farby. W takiej sytuacji pracownik nie otrzyma dwóch jednorazowych odszkodowań, tylko jedno ustalone w oparciu o zsumowanie uszczerbków na zdrowiu z dwóch tytułów (złamania ręki i zatrucia oparami). Co istotne obowiązuje wówczas ograniczenie – można ustalić maksymalnie 100 % uszczerbek na zdrowiu.

Podsumowując, odpowiedź na pytanie anonimowego internauty zależy od okoliczności konkretnej sprawy. Jeżeli jednak na skutek wypadku doznano dodatkowych urazów, nie zostaną co prawda wypłacone dwa jednorazowe odszkodowania, ale przy określaniu wysokości zostaną wzięte pod uwagę dwa uszczerbki na zdrowiu (z tytułu choroby zawodowej i urazu nabytego w wypadku).

Od czego zależy wysokość jednorazowego odszkodowania za wypadek przy pracy?

stephan-henning-740267-unsplash

Stephan Henning

Zauważyłam, że wielką niewiadomą dla „nie prawników” jest wysokość odszkodowania, które mogą otrzymać za wypadek przy pracy od ZUSu. Otrzymujemy mnóstwo takich pytań. Niektórzy myślą, że te kwoty to raptem 100 czy 200 zł i nie warto robić o nie zachodu. I tutaj niespodzianka. Bo najniższe jednorazowe odszkodowanie to obecnie 809 zł. Ale zacznijmy od początku i dowiedzmy się od czego zależy jaką kwotę uzyskamy.

Wysokość jednorazowego odszkodowania zależy od dwóch czynników:

1) wysokości uszczerbku na zdrowiu ubezpieczonego

2) wysokości miesięcznego przeciętnego wynagrodzenia.

Za każdy 1 % uszczerbku na zdrowiu ubezpieczonemu przysługuje 20% przeciętnego wynagrodzenia.

Co istotne do obliczeń przyjmuje się przeciętne miesięczne wynagrodzenie z daty wydawania decyzji, a nie z daty wypadku przy pracy. Jest to bardzo korzystne, ponieważ przeciętne miesięczne wynagrodzenie z roku na rok wzrasta, a jak już wspominałam w tym wpisie decyzja o jednorazowym odszkodowaniu może zostać wydana nawet kilka lat po wypadku.

W ciągu 3 ostatnich lat stawki za 1 % uszczerbku na zdrowiu wyglądały następująco:

  • od 1 kwietnia 2015 r. do 31 marca 2016 r. – 757 zł,

  • od 1 kwietnia 2016 r. do 31 marca 2017 r. – 780 zł,

  • od 01 kwietnia 2017 r. do 31 marca 2018 r. – 809 zł.

To teraz kto ustala jaki wysoki mamy uszczerbek na zdrowiu? Tym zajmuje się lekarz orzecznik ZUS, do którego kierowani jesteśmy po złożeniu wniosku o wypłatę jednorazowego odszkodowania. Stopień stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu określa się w zależności od skutków, jakie choroba pozostawiła w narządach i układach. Ale! Lekarz nie ma dowolności w określeniu wysokości uszczerbku za konkretny uraz, bowiem musi stosować się do tabeli oceny procentowej stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. To zabezpiecza nasze interesy i uniemożliwia wydawanie absurdalnych decyzji 🙂

Tabela stanowi załącznik do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r i można zapoznać się z nią pod tym linkiem: http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20022341974/O/D20021974.pdf

Dla zobrazowania i łatwiejszego zrozumienia podaje przykład:

Za złamanie kości ramiennej z niewielkim przemieszczeniem i zaburzeniem osi – w zależności od zmian wtórnych i upośledzenia funkcji kończyny lekarz orzecznik może orzec w przypadku ręki prawej od 5 % do 15 % uszczerbku, natomiast ręki lewej od 5 % do 10 % uszczerbku. Czyli za złamanie ręki prawej ubezpieczony może otrzymać od 4.045 zł do 12.135 zł.

Specjalna informacja dla leworęcznych! Przy uszkodzeniach kończyn górnych u osób leworęcznych stopień stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu ustala się według zasad przewidzianych w tabeli, przyjmując dla uszkodzeń ręki prawej procenty ustalone dla ręki lewej, a dla uszkodzenia ręki lewej procenty ustalone dla ręki prawej.

Czyli jednorazowe odszkodowanie nie takie niskie, jak niektórzy myślą 🙂

Uraz lub śmierć koniecznym następstwem wypadku przy pracy

piron-guillaume-492636-unsplash

Piron Guillaume

W codzienności każdego pracownika mogą wystąpić niespodziewane zdarzenia. Ale czy każde z nich będzie wypadkiem przy pracy?

Aby móc mówić o zdarzeniu jako wypadku przy pracy, jego następstwem musi być powstanie urazu u pracownika bądź śmierć pracownika.

Pojęcie śmierci nie jest problematyczne w interpretacji. Śmierć należy utożsamiać z śmiercią pnia mózgu.

A co możemy uznać za uraz? Czy małe zadrapanie również będzie urazem?

Wcześniej w definicji wypadku przy pracy nie pojawiło się pojęcie urazu, jednak celowo wprowadzono taką zmianę aby sądy nie zajmowały się wypadkami bez urazowymi, które nie dają prawa do świadczeń.

Uraz to uszkodzenie tkanek ciała lub narządów człowieka wskutek działania czynnika zewnętrznego. Przez uszkodzenie należy rozumieć zmiany w tkance lub narządach (również nadwyrężenie lub naruszenie tkanki rozumiane jako pogorszenie stanu zdrowia pracownika). Uraz obejmuje zarówno zmiany anatomiczne organizmu (w strukturze), jak i czynnościowe (w funkcjonowaniu) organizmu. Urazem będą również zaburzenia psychiczne.

Oceniając czy doszło do urazu znaczenie będzie mieć, czy pracownik w momencie wypadku był przewlekle chory (np. zwyrodnienia kręgosłupa). To bardzo ważne, bo za wypadek przy pracy nie można uznać zdarzenia, w następstwie którego doszło jedynie do ujawnienia się schorzenia samoistnego.

Dyskusje powoduje kwestia pogorszenia się stanu zdrowia pracownika, który już wcześniej borykał się z jakimiś problemami zdrowotnymi. Ostatecznie stanowisko w tym zakresie zajął Sąd Najwyższy, wskazując że taki kierunek wykładni może spowodować, że pracownicy dotknięci samoistną chorobą, w tym przypadku kręgosłupa, nigdy nie będą mogli ustalić wypadku przy pracy, jeżeli od razu nie ujawni się „uszkodzenie tkanki lub narządu ciała” (Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2009 r. II PK 318/08).

Z tych względów również przyspieszenie procesu chorobowego lub jego pogorszenie może stanowić uraz jako następstwo wypadku przy pracy. Tutaj ponownie zaznaczam, że czym innym jest ujawnienie danego schorzenia a przyśpieszenie w jego rozwoju. Przy ujawnieniu nie ma wypadku przy pracy, ale przy przyspieszeniu w rozwoju choroby już jest.

Czas i miejsce objawienia się urazu czy moment zgonu nie ma istotnego znaczenia, należy skupić się na przyczynach urazu bądź zgonu. Musi ono być po prostu wynikiem tego zdarzenia.

Jeżeli chodzi o czynnik zewnętrzny powodujący uraz lub śmierć, to nie należy go utożsamiać z pojęciem przyczyny zewnętrznej. Przyczyna wywołuje zjawisko, a czynnik bezpośrednio działa na ciało pracownika. Czynnikiem zewnętrznym będzie np. element maszyny (bezpośrednio działający na ciało), który odłamał się na skutek awarii maszyny (przyczyna zewnętrzna).